Kasper Cichocki (1545–1616) — katolicki polemista z Tarnowa

Autor

DOI:

https://doi.org/10.5604/01.3001.0014.7393

Słowa kluczowe:

Kasper Cichocki, reformacja, kontrreformacja, jezuici, Sandomierz, Tarnów

Abstrakt

Artykuł stanowi biografię pisarza religijnego, urodzonego w Tarnowie, studiującego w Krakowie, we Włoszech i Niemczech, erudyty i duchownego Kaspra Cichockiego. Doszedł on do pewnych godności kościelnych (kanonik wileński, sandomierski, proboszcz trzech parafii), ale przede wszystkim zasłynął jako autor dwóch łacińskich tekstów. Oba powstały w obronie zakonu jezuitów, bardzo wówczas atakowanych za bezkompromisowość w zwalczaniu mieszkających w Polsce protestantów. Zwłaszcza drugie dzieło, „Alloquiorum Osieciensium”, stało się głośne w kraju i Europie, a ponieważ uderzało w osobę ówczesnego króla Anglii i Szkocji Jakuba I Stuarta, spotkało się z ostrą reakcją dyplomatyczną dworu londyńskiego, połączoną z żądaniem ukarania autora i publicznego spalenia jego dzieła.

Pobrania

Statystyki pobrań niedostępne.

Bibliografia

Bandtkie S., Historya Drukarń Krakowskich, od zaprowadzenia druków do tego miasta aż do czasów naszych wiadomością o wynalezieniu sztuki drukarskiej poprzedzona, Kraków 1815.

Barycz H., Cichocki Kasper, PSB, t. 3, s. 21-22.

Barycz H., Historia Uniwersytetu Jagiellońskiego w epoce humanizmu, Kraków 1935.

Barycz H., Polacy na studiach w Rzymie w epoce Odrodzenia. 1440-1600, Kraków 1938, [w:] Archiwum Komisji do Dziejów Oświaty i Szkolnictwa w Polsce, nr 4.

Bastrzykowski A., Monografia historyczna parafii Góry Wysokie Sandomierskie, Sandomierz 1936.

Bela T., Calma C., Rzegocka J., Publishing Subversive Texts in Elizabethan England and the Polish-Lithuanian Commonwealth, Leiden 2016.

Białousz W., Dzieje szkoły jezuickiej w latach 1602-1773, [w:] Collegium Gostomianum. Dzieje szkoły w Sandomierzu, t. 1, Sandomierz 2002.

Bibliografia Literatury Polskiej - Nowy Korbut, [dalej: Nowy Korbut], t. 2: Piśmiennictwo Staropolskie, Warszawa 1964.

Buchwald-Pelcowa P., Cenzura w dawnej Polsce. Między prasą drukarską a stosem, Warszawa 1997.

Czaplewski P., Polacy na studiach w Ingolstadzie, Poznań 1914.

Dworzaczek W., Hetman Jan Tarnowski. Z dziejów możnowładztwa małopolskiego, Warszawa 1985.

Dziechcińska H., Hetman Jan Tarnowski mecenas kultury [w:] Jan Tarnowski hetman wielki koronny, Tarnów 1999, s. 35-41.

Estreicher K., Bibliografia polska, Kraków 1896, t. 14: Literatura staropolska, t. 3.

Graczyk W., Marszalska J.M., Księgi rękopiśmienne i stare druki w zbiorach biblioteki Wyższego Seminarium Duchownego w Płocku. Z dziejów kultury polskich bibliotek kościelnych w dawnych wiekach, Kraków 2010.

Grzebień L., Sawicki Kasper, PSB, t. 35, s. 324-326.

Hanusiewicz-Lavalle M., W stronę Albionu. Studia z dziejów polsko-brytyjskich powiązań literackich w okresie nowożytnym, Lublin 2017.

Hernas Cz., Barok, Warszawa 1999.

Herzig F., Leniek J., Leśniak F., Dzieje miasta Tarnowa, Tarnów 1911.

Jocher A., Obraz bibliograficzno-historyczny literatury i nauk w Polsce, od wprowadzenie do niej druku po rok 1830, Wilno 1857.

Kardaszewicz S., Dzieje dawniejsza miasta Ostroga. Materyały do historyi Wołynia, Kraków-Warszawa 1913.

Klerycy z ziem polskich, litewskich i pruskich święceni w Rzymie (XVI – pocz. XX w.), opracował S. Jujeczka, Wrocław 2018.

Knapiński W., Cichocki Kacper, [w:] Encyklopedia kościelna Nowodworskiego, t. 3, Warszawa 1874, s. 388.

Kowalska H., Młodziejowski Jacek (Hiacynt), PSB, t. 21, s. 432-435.

Kowalski W., Duszpasterstwo parafialne w Sandomierzu u schyłku XVI i w pierwszej połowie XVII wieku, Annales Academiae Paedagogicae Cracoviensis, Folia, 21, Studia Historica, 3, 2004, s. 431-439.

Kraushar A., Poselstwo Dickensona do Zygmunta III w sprawie książki uwłaczającej domowi Stuartów (1615 r.), „Przegląd Historyczny”, R. 9, 1909, nr 1, s. 54-68.

Krukowski J., Ruta Z., Szkolnictwo i stosunki kulturalne w Tarnowie i regionie tarnowskim w okresie przedrozbiorowym, [w:] Tarnów. Dzieje miasta i regionu, [red.] F. Kiryk, Z. Ruta, Tarnów 1981, t. 1: Czasy przedrozbiorowe, s. 503-574.

Łatak K., Prepozyci prepozytury kraśnickiej kanoników regularnych laterańskich od fundacji do reformy w 1628 r., Saeculum Christianum t. XXIV (2017), s. 139-161.

Łętowski L., Katalog biskupów, prałatów i kanoników krakowskich, Kraków 1853, t. 2.

Małecki J., Herburt Jan, Polski Słownik Biograficzny [dalej: PSB], [red.] K. Lepszy, t. 9, Wrocław-Warszawa-Kraków 1960-1961, s. 439-440.

Marszalska J.M., Biblioteka opactwa Cystersów w Szczyrzycu do końca XIX stulecia. Dziedzictwo wieków, Tarnów 2007.

Moskal K., Cichocki Kasper, [w:] Encyklopedia Tarnowa, [red.] A. Niedojadło, Tarnów 2010, s. 84-85.

Niedojadło A., Goście zamku tarnowskiego, „Rocznik Tarnowski”, 2007-2008, t. 12, s. 7-12.

Niedojadło A., Hrabstwo Tarnowskie XVII-XVIII wieku. Dzieje społeczno-gospodarcze, Tarnów 2011.

Niedojadło A., Tarnów stolicą Hrabstwa Tarnowskiego w okresie złotego wieku w Polsce, [w:] Mundus verbi in honorem Sophiae Cygal-Krupa, red. M. Pachowicz, K. Choińska, Tarnów 2012, s. 681-688.

Niemcewicz J.U., Zbiór pamiętników historycznych o dawnej Polszcze z rękopismów, tudzież dzieł w różnych językach o Polszcze wydanych, oraz listami oryginalnemi królów i znakomitych ludzi w kraju naszym, Warszawa 1839, t. 2.

Nitecki P., Biskupi Kościoła w Polsce w latach 965–1999. Słownik biograficzny, Warszawa 2000.

Ozorowski E., Cichocki Kasper (1545-1616), Słownik Polskich Teologów Katolickich, t. 1, red. H.E. Wyczawski, Warszawa 1981, s. 329.

Ruta Z., Szkoły tarnowskie w XV-XVIII w., Wrocław-Warszawa-Kraków 1968.

Siarczyński F., Obraz wieku panowania Zygmunta III, króla polskiego i szwedzkiego, czyli obraz stanu, narodu i kraju, Poznań 1843, t. 1.

Siarczyński F., Obraz wieku panowania Zygmunta III, króla polskiego i szwedzkiego zawierający opis osób żyjących pod jego panowaniem, znamienitych przez swe czyny pokoju i woyny […] porządkiem abecadła ułożony, Lwów 1828, t. 1.

Smoła M., Hetman Jan Tarnowski w literaturze renesansu, „Rocznik Tarnowski” 2001/2002, s. 5-23.

Spieralski Z., Jan Tarnowski 1488-1561, Warszawa1977.

Starnawski J., Na tropie rozwiązania zagadki autorstwa „Proteusa abo Odmieńca” z r. 1564, Pamiętnik Literacki, XLVII, 1956, z. 2.

Starowolski S., Monumenta Sarmatarum, via Universal carnis ingressorum, Cracoviae 1655.

Starowolski S., Scriptorum Polonicorum hecatontas, seu centum illustrium Poloniae scriptorum elogia et vitae, Francforti 1625.

Stopniak F., Dzieje kapituły zamojskiej, Lublin 1962.

Tazbir J., Elżbieta I Tudor w opinii staropolskiej, Odrodzenie i Reformacja w Polsce, t. 34, 1989, s. 49-70.

Torój E., Inwentarze księgozbiorów mieszczan lubelskich z lat 1591-1678, Lublin 1997.

Urban W., Kacper Cichocki – najwybitniejszy pisarz kontrreformacji sandomierskiej, Rocznik Świętokrzyski, t. 20, 1993, s. 131-142.

Urban W., Źródła do dziejów Reformacji w województwie sandomierskim, [w:] Dzieje Kielecczyzny w historiografii Polski Ludowej. Baza źródłowa, [red.] Z. Guldon, M.B. Markowski, cz. 1, Kielce 1987.

Urzędnicy centralni i nadworni Polski XIV-XVIII wieku. Spisy, [red.] A. Gąsiorowski, Kórnik 1992.

Wierzbowski T., Jakub Uchański arcybiskup gnieźnieński (1502-1581). Monografia historyczna, Warszawa 1895.

Wiszniewski M., Historya literatury polskiej, t. 8, Kraków 1851.

Wiśniewski J., Dekanat sandomierski, Radom 1915, cz. 1.

Wiśniewski J., Katalog prałatów i kanoników sandomierskich od 1186 do 1926, Radom 1926.

Witczak T., O złudnym tropie autorstwa „Proteusa abo Odmieńca (1564), „Pamiętnik Literacki”, XLVIII, 1957, nr 2, s. 505-510.

Wróbel S., Hetman Jan Tarnowski [w:] Wielki Przewodnik. Tarnów. Stare Miasto, Tarnów 1994, t. 1, s. 21-24.

http://dawnekieleckie.pl/osiek-kosciol-parafialny/, [dostęp: 13.09.2020].

https://pl.wikipedia.org/wiki/Kasper Cichocki, [dostęp: 6.09.2020]

E. Konończuk, Figury prze-pisywania historii. Teoria narracji historycznej Jerzego Limona, http://dx.doi.org/10.18778/8088-214-0.03, [dostęp: 1.09.2020].

Pobrania

Opublikowane

2021-02-19

Numer

Dział

Artykuły naukowe

Jak cytować

Smoła, M. (2021). Kasper Cichocki (1545–1616) — katolicki polemista z Tarnowa. Humanities and Cultural Studies, 2(1), 58-73. https://doi.org/10.5604/01.3001.0014.7393

Inne teksty tego samego autora